5.Sınıf Sürtünme Kuvveti

<==  5.Sınıf Konularına geri dön

Ortaokul 1.Sınıf (5.SINIF) ==> 1. Ünite: Kuvvetin Büyüklüğünün Ölçülmesi  ==>Sürtünme Kuvveti

Kazanımlar

5.2.2. Sürtünme Kuvveti Önerilen Süre: 6 ders saati
Konu/Kavramlar: Sürtünme kuvvetinin pürüzlü ve kaygan yüzeylerdeki uygulamaları, sürtünme kuvvetinin günlük yaşamdaki uygulamaları
5.2.2.1. Sürtünme kuvvetinin çeşitli ortamlarda hareketi engelleyici etkisini deneyerek keşfeder ve sürtünme kuvvetine günlük yaşamdan örnekler verir.
Sürtünme kuvvetinin, pürüzlü ve kaygan yüzeylerde harekete etkisi ile ilgili deneyler yapılır.

KONU: 5.Sınıf Sürtünme Kuvveti

Sürtünme kuvveti

Sürtünme kuvveti

Sürtünme kuvveti: Hareketli cisimlerle temas ettiği yüzey arasında gerçekleşen, cismin hareketini zorlaştıran etkiye sürtünme kuvveti denir. Topa vurduğumuzda topun bir süre sonra durması, bisikleti zorlanarak sürmemiz sürtünme kuvvetinden kaynaklanır.

  • Sürtünme kuvveti hareket yönüne daima zıttır. Cisimleri hareket ettirebilmek için sürtünme kuvvetini yenmeliyiz.
  • Pürüzlü yüzeylerde sürtünme kuvveti daha fazladır. Kaygan yüzeylerde sürtünme kuvveti azdır. Pürüzlü yüzeylerden girinti ve çıkıntılar daha fazla bulunur.

Örnek: Uzaktan kumandalı oyuncak arabamızı halı üzerinde ve tahta parke üzerinde sürelim. Arabamız hangi yüzeyde daha hızlı gitmektedir? Tahta yüzeyde daha hızlı hareket ettiğini gözlemleriz, halı üzerinde pürüz daha fazla olduğu için sürtünme kuvveti fazla olur. Arabamız daha yavaş ilerler.

Sürtünme kuvvetinin artırılması ve azaltılmasına örnekler için tıklayınız.

Sürtünme kuvveti nelere bağlıdır?

Sürtünme kuvveti cismin ağırlığına ve yüzeyin cinsine bağlı olarak değişir.

1. Cismin ağırlığı: Cismin ağırlığı artarsa sürtünme kuvveti de artar. Kışın kayan otomobillerin ağırlığı artırılarak sürtünme kuvveti artırılmaya çalışılır.

2. Yüzeyin cinsine: Yüzey pürüzlü ise sürtünme kuvveti artacaktır.

Not: Sürtünme kuvveti yüzeyin büyüklüğüne bağlı değildir.

 

Sürtünme kuvvetinin etkileri

Sürtünme kuvvetinin olumlu ve olumsuz etkileri vardır. Sürtünme kuvveti elbiselerimizi, ayakkabılarımızı aşındırır, kibritin yanmasını sağlar. Yazı yazabilmemiz, ayakta düşmeden durabilmemiz sürtünme kuvveti ile olur. Kışın buzlu yollarda sürtünme çok azdır, sürtünmeyi artırmak için araba tekerlerine zincir takılır. Makine parçalarının aşınmasını engellemek içinde yağlanması sürtünmeyi azaltmak için yapılır. Buzdolabının tekerlekli olması sürtünme kuvvetini azaltır. Daha fazla örnek için tıklayınız

Havadaki sürtünme kuvveti (Hava direnci)

Havada da sürtünme kuvveti bulunmaktadır. Hava direnci cisimlerin hava içinde hızını azaltır. Havadaki cisim ne kadar büyükse sürtünme kuvveti o kadar fazla olur. Sürtünme kuvvetini azaltmak için özel tasarım şekiller yapılır.

Sudaki sürtünme kuvveti (Su Direnci)

Sudaki sürtünme kuvvetidir. Su içerisinde hareket eden cisimlerin hareketini zorlaştırır. Balıkların pullu olması, gemilerin önünün “V” şeklinde yapılması su direncini azaltır. Su direnci hava direncinden daha fazladır.

Örnek Sorular

Soru 1: Kışın kar üzerinde güvenle yürümek için neler yapılmalıdır?
Cevap: Kar ile ayağımız arasında sürtünmenin artırılması gerekmektedir. Bunun için ayakkabıların altı tırtıklı yapılır.

Soru 2: Ali odasındaki dolabın yerini değiştirmek istiyor. Fakat uyguladığı kuvvet bunun için yeterli değil. Ali’nin dolabı hareket ettirebilmesi için ne yapması gerekir?
Cevap: Dolabın yerle sürtünmesini en aza indirmesi gerekir. Bunun için dolabın altına tekerlek takabilir, yağ sürebilir.

Soru 3: Yağlı güreşte yağlanma, güreşi nasıl değiştirir?
Cevap: Güreşçilerin yağlanması sürtünme kuvvetini azaltır, birbirini tutması zorlaşır. Bu nedenle yağlı güreşte büyük ustalık ve hüner gerekir.

Soru 4: Kapı menteşeleri neden yağlanır?
Cevap: Kapı menteşeleri daha az sürtünmesi için yağlanır. Metallerin birbirine sürtünmesi sonucu aşınmalar oluşur, kapı gıcırdar, kapı daha zor açılıp kapanır.

Soru 5: Futbol oynayan Emre topa durduktan sonra topun biraz ilerledikten sonra durduğunu görüyor. Topun durmasının sebebi nedir?
Cevap: Top ile yer arasında sürtünme gerçekleşmektedir. Bu kuvvet hareket eden cisimlerin bir süre sonra durmasını sağlar.

 Sürtünme kuvveti Doğru-Yanlış soruları

Etiketlenmiş , , , .Yer işareti koy permalink.

5.Sınıf Sürtünme Kuvveti için 5 cevap

  1. selmannn diyorki:

    guzel

  2. eylül diyorki:

    fena degil

  3. RÜVEYDA diyorki:

    kısa,öz ve mükemmel çok yardımı dokundu sağolunn

  4. nisa diyorki:

    10 tane soru koysaydınız daha iyi olurdu ama yinede güzel

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir