Ortaokul 2.Sınıf (6.SINIF) ==> 4. Ünite: Yaşamımızdaki Elektrik

KONU: Elektrik Enerjisi Nasıl Taşınır?

İletken: Elektrik enerjisini ileten maddelere denir.
Yalıtkan: Elektrik enerjisini iletmeyen maddelere denir.

İletken ve yalıtkan maddelere örnekler

Genel olarak metaller iletkendir. Petrol ürünleri ise yalıtkandır.

  İletkenler Yalıtkanlar
1 Bakır Tahta
2 Altın Cam
3 Demir Plastik
4 Kalem ucu Kumaş
5 Tuzlu su Silgi
6 Asitli su Yağlar
7 Sirkeli su Şekerli su
8 Limonlu su Alkol
9 Çeşme suyu Saf su
10 Islak tahta Benzin
11 Islak kumaş Mazot
12   Lastik
13   Kauçuk
14   Porselen
15   Bakalit
16   Ebonit
17   Hava
18   Kağıt
19    
20    

 

Not: İletkenlik ve yalıtkanlık belirli şartlarda geçerlidir. Yıldırım ve şimşek olaylarında olduğu gibi yalıtkan olan hava iletken olabilmektedir. Burada iletkenliği sağlayan elektriğin gerilimidir (Volt). Gerilim arttıkça yalıtkan olan maddeler iletken hale geçer.

Elektrik çarpmalarından korunalım

Elektik çarpmalarından korunmak için şunlara dikkat edilmelidir.

1. Yıpranmış fiş, kablo ve prizleri kullanmamak.
2. Bir prize birden fazla fiş takmamak.
3. Elektrik prizlerine herhangi cisim sokmamak.
4. Elektrik direklerine tırmanmamak.
5. Banyo gibi ıslak ortamlarda elektikli araçları kullanmamak.
6. Elektrik kablolarını ısıdan uzak tutmak.
7. Elektrikli araçlarda TSE belgesi bulunmalıdır.

Elektrik çarpması

İnsan zayıf bir iletkendir. 3-5 volt gerilimde elektriği iletmez. Ancak 220 voltluk şehir elektriğini iletir (Elektrik çarpması). Elektrik çarpmalarında şunlara dikkat edilmelidir.

1. Sigorta kapatılmalıdır.
2. Çıplak elle çarpılan kişiye dokunmayın.
3. Giysisinden ya da yalıtkan bir madde ile çekin.

Yıldırım ve şimşek

Şimşek: Bulutlar arasındaki elektrik boşalmasıdır.
Yıldırım: Bulutla yer arasındaki elektrik boşalmasıdır. Yıldırım yüksek yerlere düşer. Buralar bulutlara daha yakındır.
Paratoner: Yıldırımın olumsuz etkilerinden korunmak için binaların yüksek yerlerine paratoner (Yıldırımsavar) yerleştirilir.